Người ta khắc lên má anh hai chữ "tả đạo", nghĩa là đạo sai, đạo tà. Họ muốn mọi người nhìn vào mặt anh là biết anh thuộc về thứ bị ruồng bỏ. Nhưng thứ in sâu trong lòng anh thì không lưỡi dao nào xóa được.
Một chàng trai làm ruộng
Đaminh Trần Duy Ninh sinh năm 1841 tại làng Trung Linh, tỉnh Nam Định. Anh là con nhà nông, lớn lên với ruộng lúa và con trâu, với tiếng chuông nhà thờ Trung Linh mỗi sáng mỗi chiều.
Khoảng hai mươi tuổi, anh lập gia đình. Cuộc sống của anh đơn giản như bao chàng trai trong làng: sáng ra đồng, trưa về ăn cơm với vợ, tối đến nhà thờ đọc kinh chung với cả xứ. Anh không phải trùm họ, không phải thầy giảng, không đi đâu xa. Anh chỉ là một người chồng trẻ đang bắt đầu xây tổ ấm.
Nhưng năm 1861, cơn bão cấm đạo cuối triều Tự Đức ập đến Nam Định. Sắc chỉ phân tháp buộc người Công giáo phải rời làng mình, bị tách ra, đưa đi giam giữ ở những làng khác. Những đôi vợ chồng trẻ như anh Ninh cũng không được buông tha.
Chữ khắc trên mặt
Ngày 16 tháng 9 năm 1861, anh bị bắt cùng nhiều giáo dân khác, giải về phủ Xuân Trường. Lúc ấy anh khoảng hai mươi mốt tuổi.
Quan bắt mọi người bước qua ảnh thánh. Họ không bước. Quan cho khắc chữ "tả đạo" lên má từng người, rồi đày đi. Anh Ninh bị đưa đến Đông Trị, thuộc huyện Đông Quan, rồi còn bị chuyển qua những nơi giam khác nữa.
Thử nghĩ đến gương mặt một chàng trai hai mươi tuổi, đang còn thanh xuân, bị hằn lên dấu chữ ấy mãi mãi. Dù có được thả, anh cũng sẽ mang nó suốt đời. Mỗi lần soi mặt xuống nước, mỗi lần gặp người lạ, dấu ấy vẫn ở đó. Người ta muốn anh xấu hổ vì đức tin của mình.
Nhưng anh không xấu hổ.
"Sao dám đạp ảnh Chúa"
Hơn chín tháng, anh Ninh chịu tra tấn, roi đòn. Có lúc người ta dọa, có lúc dụ, có lúc lừa phỉnh. Tất cả chỉ để anh bước qua ảnh thánh, một cử chỉ nhỏ, một bước chân thôi.
Anh trả lời bằng một câu mà bất cứ người Việt nào cũng hiểu ngay:
"Nếu con cái không được phép khinh dể cha mẹ, thì người tín hữu sao dám đạp ảnh Chúa tạo dựng trời đất."
Một chàng trai quê, không học nhiều chữ, nhưng hiểu đức tin theo cách gần gũi nhất: Chúa là Cha. Đứa con nào nỡ giẫm lên hình cha mẹ mình? Với anh, đó không phải chuyện lý luận. Đó là chuyện hiếu thảo.
Pháp trường An Triêm
Tổng đốc Nguyễn Đình Tân ra lệnh xử trảm. Ngày 2 tháng 6 năm 1862, anh Đaminh Ninh bị chém tại pháp trường An Triêm, Nam Định. Anh mới khoảng hai mươi mốt tuổi. Ở Trung Linh, người vợ trẻ của anh ở lại một mình.
Anh được phong Chân phước ngày 29 tháng 4 năm 1951 và được tôn phong Hiển Thánh ngày 19 tháng 6 năm 1988. Ngày kính riêng của anh là 2 tháng 6.
Dấu ấn thật
Người ta khắc lên mặt anh một cái nhãn. Nhưng cái nhãn ấy chẳng nói được gì về con người anh. Điều thật sự in dấu trong đời anh Ninh là lòng thảo hiếu với Thiên Chúa, một thứ tình cảm giản dị như tình con với cha.
Ngày nay, có lúc chúng ta cũng bị người khác dán nhãn vì niềm tin của mình. Anh Ninh nhắc rằng: người khác gọi ta là gì không quan trọng. Quan trọng là ta biết mình là con của ai.